Odkryj tajniki przygotowania idealnej fasolki po bretońsku – tradycyjnego dania, które od pokoleń zachwyca swoim bogatym smakiem. Poznaj sprawdzone metody i sekrety przygotowania zasmażki, która nada potrawie wyjątkowy charakter.
Czym jest fasolka po bretońsku?
Fasolka po bretońsku to rozpoznawalne danie kuchni polskiej, które na stałe zagościło na naszych stołach. Ta sycąca potrawa, bazująca na fasoli odmiany „Piękny Jaś”, wyróżnia się bogatym smakiem i aromatem. Do jej przygotowania wykorzystuje się kiełbasę, boczek oraz przecier pomidorowy, a całość dopełniają starannie dobrane przyprawy.
Mimo nazwy nawiązującej do francuskiego regionu Bretanii, fasolka po bretońsku jest typowo polskim daniem. Zdobyła popularność dzięki prostocie przygotowania i wyrazistemu smakowi, stając się nieodłącznym elementem zarówno codziennej, jak i świątecznej kuchni.
Historia i pochodzenie dania
Historia fasolki po bretońsku sięga Polski, mimo że nazwa sugeruje francuskie korzenie. Prawdopodobnie wzięła się od skojarzenia z francuskim cassoulet, które mylnie przypisano do regionu bretońskiego. Polscy kucharze w XIX wieku, zafascynowani kuchnią francuską, stworzyli własną interpretację, dostosowując ją do lokalnych produktów i upodobań.
Popularność fasolki po bretońsku w Polsce
W czasach PRL-u fasolka po bretońsku stanowiła podstawę menu barów mlecznych i stołówek pracowniczych. Obecnie przeżywa kulinarny renesans – szefowie kuchni proponują jej nowoczesne interpretacje, zachowując szacunek dla tradycyjnej receptury.
Składniki potrzebne do przygotowania fasolki po bretońsku
- 500-800 g fasoli typu Jaś
- 300 g wędzonego boczku
- 400 g kiełbasy krakowskiej lub swojskiej
- 2-3 średnie cebule
- 3-5 ząbków czosnku
- 200-300 ml przecieru pomidorowego
- 2 łyżki masła
- 2 łyżki mąki pszennej
Przyprawy i dodatki
- 1-2 łyżki majeranku
- 2-3 liście laurowe
- 5-6 ziaren ziela angielskiego
- sól ziołowa do smaku
- pieprz czarny mielony
- ostra lub wędzona papryka (opcjonalnie)
- 1-2 łyżki cukru (do zrównoważenia kwasowości)
Jak zrobić zasmażkę do fasolki po bretońsku?
Zasmażka nadaje fasolce po bretońsku odpowiednią konsystencję i głębię smaku. Ten prosty dodatek z mąki i tłuszczu nie tylko zagęszcza danie, ale również łączy wszystkie składniki w harmonijną całość. Należy pamiętać, by dodać ją dopiero gdy fasola jest już miękka.
Składniki na zasmażkę
Do przygotowania klasycznej zasmażki potrzebujemy 2 łyżki masła (minimum 82% tłuszczu) oraz 2 łyżki mąki. Opcjonalnie można wzbogacić ją drobno posiekaną cebulą lub czosnkiem, podsmażonymi na maśle przed dodaniem mąki.
Krok po kroku: Przygotowanie zasmażki
- Rozgrzej mały rondelek na średnim ogniu
- Rozpuść 2 łyżki masła, uważając by nie przypalić
- Gdy masło zacznie się pienić, stopniowo dodaj 2 łyżki mąki
- Mieszaj energicznie drewnianą łyżką lub trzepaczką, zapobiegając powstawaniu grudek
- Smaż zasmażkę przez 2-3 minuty do uzyskania złocistego koloru i orzechowego aromatu
Po przygotowaniu zasmażki, dodaj ją stopniowo do gotującej się fasolki, nieustannie mieszając. Przelej niewielką ilość wywaru z fasolki do rondelka z zasmażką, dokładnie wymieszaj, a następnie całość wlej z powrotem do garnka. Gotuj przez około 10 minut, pozwalając zasmażce nadać potrawie aksamitną konsystencję. Pamiętaj, by dodawać zasmażkę wyłącznie do prawie gotowego dania, gdy fasola jest już miękka.
Przygotowanie fasolki po bretońsku krok po kroku
Przygotowanie fasolki po bretońsku wymaga odpowiedniego planowania. Proces rozpocznij wieczorem dnia poprzedniego, gdyż sucha fasola potrzebuje długiego moczenia. Dzięki temu będzie się lepiej gotować i stanie się łatwiejsza w trawieniu.
Moczenie i gotowanie fasoli
- Wieczorem wsyp suchą fasolę Piękny Jaś do dużej miski
- Zalej zimną wodą w proporcji 1:3 (fasola:woda)
- Upewnij się, że fasola jest przykryta wodą na wysokość około 5 cm
- Następnego dnia odcedź i przepłucz fasolę pod bieżącą wodą
- Przełóż do dużego garnka i zalej świeżą, zimną wodą
- Gotuj pod przykryciem 1-1,5 godziny do miękkości
Smażenie składników i mieszanie z przecierem
Na dużej patelni rozgrzej łyżkę oleju lub smalcu i podsmaż pokrojony w kostkę boczek wędzony do zarumienienia. Dodaj plasterki kiełbasy i smaż przez 3-4 minuty. Następnie dodaj posiekaną cebulę i smaż do zezłocenia. Na końcu dodaj czosnek i smaż minutę, uważając by nie przypalić.
Do podsmażonych składników dodaj 200-300 ml przecieru pomidorowego lub 2-3 łyżki koncentratu rozrobionego z wodą. Duś całość przez 5 minut na małym ogniu. Połącz sos z ugotowaną fasolą i gotuj kolejne 10-15 minut na małym ogniu.
Zagęszczanie i doprawianie dania
- Dodaj przygotowaną zasmażkę, dokładnie mieszając
- Gotuj na małym ogniu przez 10 minut
- Dodaj 1-2 łyżki roztartego majeranku
- Dopraw solą i pieprzem do smaku
- Opcjonalnie dodaj szczyptę papryki i łyżeczkę cukru
- Gotuj jeszcze 5 minut
Przed podaniem odstaw danie na kilka minut – fasolka najlepiej smakuje, gdy lekko przestygnie, a smaki się połączą.
Podawanie i serwowanie fasolki po bretońsku
Fasolka po bretońsku zachwyca swoją wszechstronnością w kwestii serwowania. Tradycyjnie podaje się ją na gorąco w głębokich talerzach lub miseczkach, gdzie najlepiej komponuje się z chrupiącym pieczywem. Szczególnie dobrze sprawdza się wiejski chleb na zakwasie lub lekko podgrzany podpłomyk, które doskonale współgrają z aromatycznym sosem.
- Dodatki wzbogacające smak:
- kleks kwaśnej śmietany lub jogurtu naturalnego
- posiekana natka pietruszki
- świeży szczypiorek
- piklowane warzywa (do wersji na zimno)
- chrupiące pieczywo na zakwasie
Warto pamiętać, że fasolka po bretońsku sprawdza się również jako danie serwowane na zimno, szczególnie w cieplejszych miesiącach. W tej wersji świetnie komponuje się z piklowanymi warzywami, które wprowadzają przyjemny kontrast smakowy i równoważą intensywność dania. Niezależnie od wybranego sposobu podania, świeże zioła nie tylko uatrakcyjnią wizualnie potrawę, ale także dodadzą jej świeżości i lekkości.
